ติดตาม Public-law.net ผ่านทาง Facebook ได้ที่ https://www.facebook.com/Public-Law-Net-เครือข่ายกฎหมายมหาชนไทย
   
 
บทความเรื่อง "จะกระจายอำนาจต้องยกเลิกราชการส่วนภูมิภาค" โดย คุณชำนาญ จันทร์เรือง
 
 
บทความเรื่อง "บทวิเคราะห์คำพิพากษาศาลปกครองสูงสุดที่ อ.1728/2559 เรื่อง คดีพิพาทเกี่ยวกับการที่เจ้าหน้าที่ของรัฐออกคำสั่งโดยไม่ชอบด้วยกฎหมายและสัญญาทางปกครอง : กรณีขออนุญาตใช้ที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดิน (ส.ป.ก.) ติดตั้งกังหันลมผลิตกระแสไฟฟ้า" โดย อาจารย์ ลัดดาวัลย์ อุทัยนา
 
 
บทความเรื่อง "หลักความโปร่งใสและตรวจสอบได้ในคำพิพากษาศาลอาญาในประเทศฝรั่งเศส" โดย คุณทีสิทธิ์ วงศาโรจน์
 
 
บทความเรื่อง "การปฏิวัติที่ไม่สมประกอบ : ผ่านความคิดที่ถูกครอบโดยภาษา-ศาสนา" โดย คุณพิรุณ ภูภักดิ์
 
 
บทความเรื่อง “ศาลตรวจเงินแผ่นดินของประเทศฝรั่งเศส” โดยคุณณัฐวุฒิ คล้ายขำ
 
 
 
 
 
 
   
 
 
 
 
 
   
 
 
 
362
"ฝรั่งเศสจะแก้รัฐธรรมนูญอีกแล้ว"

         เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา มีโอกาสได้เห็นเอกสารเกี่ยวกับข้อเสนอขอวรัฐบาลเพื่อการแก้ไขรัฐธรรมนูญของประเทศฝรั่งเศสในหลายประเด็น ดูแล้วเห็นว่าน่าสนใจก็เลยนำมาเล่าให้ฟังครับ
         รัฐธรรมนูญของประเทศฝรั่งเศสฉบับปัจจุบันคือฉบับปี ค.ศ. 1958 นั้นถูกแก้ไขเพิ่มเติมมาแล้ว 24 ครั้ง และนับแต่ปีค.ศ. 1999 เป็นต้นมาก็ยิ่งมีการแก้ไขบ่อยมากขึ้นเนื่องมาจากเหตุผลสองประการ ประการแรกก็คือ รัฐธรรมนูญฉบับที่ใช้อยู่เก่าและล้าสมัย รัฐบาลและรัฐสภามีความต้องการที่จะทำรัฐธรรมนูญให้ทันสมัยยิ่งขึ้นเพื่อแก้ปัญหาของประเทศที่เกิดจากตัวบทที่ล้าสมัยของรัฐธรรมนูญ ส่วนประการที่สองก็คือ กฎเกณฑ์ของสหภาพยุโรปที่ออกมาทำให้ต้องมีการปรับเปลี่ยนรัฐธรรมนูญให้สอดคล้อง
        
         กระบวนการแก้ไขรัฐธรรมนูญของฝรั่งเศสบัญญัติไว้ในหมวด 16 ว่าด้วยการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญมาตรา 89 ดังนี้
         การริเริ่มให้มีการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเป็นสิทธิของประธานาธิบดีแห่งสาธารณรัฐตามข้อเสนอของนายกรัฐมนตรีและของสมาชิกรัฐสภา ร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติมที่เสนอโดยประธานาธิบดีหรือที่เสนอโดยสมาชิกรัฐสภาจะต้องได้รับความเห็นชอบจากสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภาในเนื้อความอย่างเดียวกัน การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญจะมีผลใช้บังคับได้ต่อเมื่อประชาชนได้ออกเสียงประชามติเห็นชอบแล้ว
         อย่างไรก็ตาม ร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติมที่เสนอโดยประธานาธิบดีอาจไม่ต้องนำมาให้ประชาชนออกเสียงประชามติได้หากประธานาธิบดีตัดสินใจที่จะเสนอให้ที่ประชุมร่วมกันของสภาทั้งสองเป็นผู้พิจารณาร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติมนั้น ในกรณีนี้ ร่างรัฐธรรมนูญแก้ไขเพิ่มเติมจะต้องได้รับความเห็นชอบด้วยคะแนนเสียงมากกว่าสามในห้าของจำนวนสมาชิกของทั้งสองสภาที่ออกเสียงลงคะแนน ให้สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎรทำหน้าที่เป็นสำนักงานของที่ประชุมร่วม
         การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญที่ส่งผลกระทบต่อบูรณภาพแห่งดินแดนจะกระทำมิได้  การแก้ไขเปลี่ยนแปลงรูปของรัฐบาลแบบสาธารณรัฐไม่อาจกระทำได้
        
การแก้ไขรัฐธรรมนูญที่ผ่านมา 24 ครั้งมีเรื่องน่าสนใจที่จะขอยกมาเป็นตัวอย่างคือ ในปี ค.ศ. 1962 มีการแก้ไขรัฐธรรมนูญเพื่อให้มีการเลือกตั้งประธานาธิบดีโดยตรง ในปี ค.ศ. 1993 เพิ่มเติมการจัดตั้งศาลอาญาแห่งสาธารณรัฐสำหรับคดีความผิดของรัฐมนตรี ในปี ค.ศ. 1996 แก้ไขเพิ่มเติมกฎหมายงบประมาณด้านสวัสดิการสังคม ในปี ค.ศ. 1999 แก้ไขรัฐธรรมนูญเรื่องความเสมอภาคระหว่างชายและหญิง ในปี ค.ศ. 2003 แก้ไขเพิ่มเติมเรื่องจัดระบบการกระจายอำนาจ ในปี ค.ศ. 2005 เพิ่มเติมเรื่องกฎบัตรสิ่งแวดล้อมในปีค.ศ. 2007 มีการแก้ไขสองเรื่องที่สำคัญคือ ความรับผิดของประธานาธิบดีกับการยกเลิกโทษประหารชีวิตและการแก้ไขเพิ่มเติมครั้งสุดท้ายในปี ค.ศ. 2008 เป็นเรื่องการปรับปรุงโครงสร้างหน่วยงานของรัฐใหม่

         เมื่อวันที่ 3 พฤษภาคม ที่ผ่านมา รัฐบาลได้เผยแพร่ผลการพิจารณาร่างแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญที่ส่งให้สภาแห่งรัฐ ( Conseil d’État )ตรวจพิจารณา รายงานการพิจารณาดังกล่าวมีความยาวมาก จึงขอนำมาสรุปให้ฟังอย่างสั้นๆว่า ฝรั่งเศสเตรียมแก้รัฐธรรมนูญในเรื่องใดบ้างโดยเรื่องที่รัฐบาลประสงค์จะแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญในครั้งนี้นั้นแบ่งออกได้เป็นสามเรื่องใหญ่ๆคือ การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับองค์กรและสถาบันการเมือง การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับกระบวนการนิติบัญญัติและการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
         การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับองค์กรและสถาบันการเมือง มีความประสงค์ที่จะแก้ไขอยู่หลายเรื่องด้วยกัน เรื่องแรกก็คือเดิมในรัฐธรรมนูญฝรั่งเศสกำหนดให้อดีตประธานาธิบดีเป็นตุลาการรัฐธรรมนูญโดยตำแหน่ง และเป็นตลอดชีพ การแก้ไขรัฐธรรมนูญครั้งนี้ก็ให้ยกเลิกเสีย เรื่องต่อมาก็คือมีการแก้ไขเพิ่มเติมกรณีผู้ดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีที่สามารถดำรงตำแหน่งเป็นฝ่ายบริหารขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นหรือเป็นประธานสภาองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นได้ การแก้ไขรัฐธรรมนูญครั้งนี้ก็ให้ยกเลิกการดำรงตำแหน่งควบทั้งระดับชาติและระดับท้องถิ่นเนื่องจากเป็นเรื่องของการขัดกันของผลประโยชน์และเป็นเรื่องความซ้ำซ้อนในหน้าที่การงานรวมทั้งยังต้องการให้รัฐมนตรีทำงานอย่างเต็มที่ด้วยในตำแหน่งเดียว เรื่องต่อมาเป็นเรื่องของการยกเลิกบทบัญญัติในหมวด 10 ที่เกี่ยวกับศาลยุติธรรมแห่งสาธารณรัฐ( La Cour de Justice de la République ) ที่ตั้งขึ้นมาเพื่อดำเนินคดีความผิดทางอาญาของรัฐมนตรี มีการแก้ไขให้ความผิดดังกล่าวอยู่ในอำนาจของศาลอุทธรณ์แห่งเมืองปารีส (la cour d’appel de Paris) มีการปรับเปลี่ยนสภาที่ปรึกษาเศรษฐกิจสังคมและสิ่งแวดล้อมให้เป็น “องค์คณะการมีส่วนร่วมของประชาชน” (Chambre de la participation citoyenne) ทำหน้าที่ในการรับฟังความคิดเห็นของประชาชน (consultation public) ท้ายที่สุดในส่วนที่เกี่ยวกับองค์กรและสถาบันการเมือง มีการทบทวนโครงสร้างและการปฏิบัติหน้าที่ของคณะกรรมการตุลาการ (le Conseil supérieur de la Magistrature)
        
         การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับกระบวนการนิติบัญญัติ การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญในส่วนนี้จะเป็นเรื่องทางเทคนิคที่เกี่ยวกับการพิจารณาร่างกฏหมายธรรมดาและร่างกฏหมายเกี่ยวกับงบประมาณและการคลังโดยมีการลดระยะเวลาในการพิจารณาร่างกฏหมายเกี่ยวกับการคลังลงแต่มีการเพิ่มระยะเวลาในการพิจารณาร่างกฏหมายเกี่ยวกับการเงินเพื่อสนับสนุนสวัสดิการสังคมให้ยาวขึ้น นอกจากนี้ ก็ยังมีการเพิ่มอำนาจของรัฐสภาในการตรารัฐบัญญัติเกี่ยวกับการดำเนินการที่มีผลกระทบต่อการเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศ (changements climatiques) รวมถึงการแก้ไขบทบัญญัติเกี่ยวกับการเข้าชื่อกันของสมาชิกรัฐสภาเพื่อร้องขอให้คณะตุลาการรัฐธรรมนูญพิจารณาความชอบด้วยรัฐธรรมนูญของร่างกฎหมายโดยลดจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรและสมาชิกสภาวุฒิสภาที่จะเข้าชื่อกันจากจำนวน 60 คนเหลือ 40 คน
        
         การแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเกี่ยวกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น มีการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญเพื่อรับรองความแตกต่างของเทศบาล (commune)จังหวัด (département)และภาค (région) ซึ่งเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบทั่วไป กับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นรูปแบบพิเศษ (les collectivités territoriales à statut particulier)และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นโพ้นทะเล (les collectivités d’outre-mer) การรับรองความแตกต่างดังกล่าวทำให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นแต่ละรูปแบบหรือแต่ละประเภทอาจดำเนินการบางประการภายในพื้นที่ของตัวเองได้โดยไม่จำเป็นต้องเหมือนกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นอื่นๆภายในเงื่อนไขและระยะเวลาที่จำกัดแต่ต้องอยู่ภายใต้หลักว่าด้วยความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันที่แบ่งแยกมิได้ของสาธารณรัฐและหลักว่าด้วยความเสมอภาค
        
         จริงๆแล้ว ผลการพิจารณาของสภาแห่งรัฐมีจำนวนหลายหน้ามากแล้วก็น่าสนใจที่จะอ่านและทำการศึกษา แต่เนื่องจากผมมีเวลาไม่มากพอที่จะอ่านอย่างละเอียดได้ในตอนนี้ก็เลยขอเล่าให้ฟังถึงสาระสำคัญอย่างคร่าวๆของการแก้ไขรัฐธรรมนูญของฝรั่งเศสที่กำลังจะมีขึ้นในอีกไม่กี่วันข้างหน้านี้ครับ โอกาสหน้าจะพยายามแปลอย่างละเอียดมาเล่าให้ฟังต่อไปครับ
         คงไม่ต้องกล่าวถึงเรื่องการแก้ไขรัฐธรรมนูญฉบับปี พ.ศ. 2560 ของประเทศไทยเรานะครับ เปรียบเทียบกันไม่ได้กับของฝรั่งเศสที่ในเดือนตุลาคมที่จะถึงนี้ รัฐธรรมนูญของฝรั่งเศสก็จะมีอายุครบ 60 ปีแล้ว เป็น 60 ปีที่ผ่านการแก้ไขมา 24 ครั้งในขณะที่รัฐธรรมนูญของประเทศไทยเรานั้น เมื่อรัฐธรรมนูญมีปัญหาหรือมีความจำเป็นที่จะต้องปรับปรุงแก้ไข ก็มักจะจบลงด้วยการฉีกทิ้งเสียมากกว่า ของเขา 60 ปีแก้ไข 24 ครั้งของเรา 60 ปีไม่กล้านับว่าฉีกทิ้งไปกี่ฉบับแล้วครับ !!!!!! นอกจากนี้เมื่อพิจารณาถึงบทบัญญัติที่เกี่ยวข้องกับการแก้ไขเพิ่มเติมรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบันของไทยก็พบว่ายากยิ่งที่จะทำการแก้ไขรัฐธรรมนูญได้ ก็คงต้องรอดูกันต่อไปนะครับว่ารัฐธรรมนูญของเราจะมีอนาคตเป็นอย่างไร พอจะคาดหวังได้ไหมว่าจะอยู่ยาวได้กี่ปี !!!
          
         ในสัปดาห์นี้เรามีบทความมาเสนอเพียงบทความเดียวคือบทความเรื่อง ของคุณชำนาญ จันทร์เรือง เรื่อง "จะกระจายอำนาจต้องยกเลิกราชการส่วนภูมิภาค" ผมขอขอบคุณเจ้าของบทความไว้ ณ ที่นี้ด้วยครับ
        
         พบกันใหม่วันจันทร์ที่ 28 พฤษภาคม พ.ศ. 2561
        
         ศาสตราจารย์ ดร.นันทวัฒน์ บรมานันท์


   
     
 
 
 
 
   
 
จะกระจายอำนาจต้องยกเลิกราชการส่วนภูมิภาค
เรื่องของการกระจายอำนาจได้มีการถูกหยิบยกขึ้นมาพูดกันอย่างกว้างขวางอีกครั้งหนึ่งเมื่อมีการเปิดให้มีการจดแจ้งพรรคการเมืองใหม่และให้มีการยืนยันสถานภาพของสมาชิกพรรคเดิมหรือเรียกกันง่ายๆว่าupdateหรือบางพรรคใช้คำว่าresetกันใหม่ ซึ่งแน่นอนว่าทั้งพรรคใหม่และพรรคเก่าต่างก็พูดถึงการกระจายอำนาจกันเกือบทั้งสิ้น เพราะเรื่องของการกระจายอำนาจนั้นถือได้ว่าเป็นวาระร่วมที่เกือบทุกพรรคหรือทุกคนต่างเห็นพ้องต้องกันว่าเป็นสิ่งที่จะต้องทำ แต่ว่าเมื่อไปดูในรายละเอียดว่าจะทำกันอย่างไรแล้วพบว่าน้อยรายที่พูดถึงปัญหาของการคงอยู่ของราชการส่วนภูมิภาคที่เป็นอุปสรรคสำคัญต่อการกระจายอำนาจ
หลักความโปร่งใสและตรวจสอบได้ในคำพิพากษาศาลอาญาในประเทศฝรั่งเศส
หลักความโปร่งใสและตรวจสอบได้นั้นมีบทบาทมากขึ้นเรื่อยๆ ในระบบกฎหมาย ไม่ว่าจะในสาขากฎหมายเอกชน (le droit privé) และในสาขากฎหมายมหาชน (le droit public) หลักความโปร่งใสและตรวจสอบได้ในแนวคิดทางกฎหมายมหาชนนั้นเปรียบเสมือนจิตวิญญาณของระบอบการปกครองแบบประชาธิปไตยว่าประชาชนซึ่งเป็นหัวใจสำคัญของระบอบการปกครองประชาธิปไตยสามารถที่จะมีส่วนร่วมในทางการเมืองโดยสามารถตรวจสอบการกระทำการของรัฐได้
บทวิเคราะห์คำพิพากษาศาลปกครองสูงสุดที่ อ.1728/2559 เรื่อง คดีพิพาทเกี่ยวกับการที่เจ้าหน้าที่ของรัฐออกคำสั่งโดยไม่ชอบด้วยกฎหมายและสัญญาทางปกครอง : กรณีขออนุญาตใช้ที่ดินในเขตปฏิรูปที่ดิน (ส.ป.ก.) ติดตั้งกังหันลมผลิตกระแสไฟฟ้า
การปฏิรูปที่ดินเพื่อเกษตรกรรม หมายถึงการปรับปรุงสภาพการถือครองที่ดิน สถาบันทางการเกษตร สถาบันสนับสนุนการบริการทางการเกษตรและสถาบันอื่นที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาชนบท โดยมีภาระกิจการจัดขนาดการถือครองที่ดินให้เพียงพอแก่การครองชีพ การปรับปรุงระบบการเช่าที่ดินมิให้มีการเอารัดเอาเปรียบกันจนเกินไป และให้ความมั่นคงในการถือครองที่ดินตลอดจนการจัดรูปที่ดินให้เหมาะสมกับความเป็นอยู่และเกษตรกรรม ปรับปรุงการใช้แรงงานในการเกษตรและส่งเสริมองค์ความรู้ทางการเกษตรแผนใหม่
การปฏิวัติที่ไม่สมประกอบ : ผ่านความคิดที่ถูกครอบโดยภาษา-ศาสนา
เราจะเรียกสิ่งที่เกิดขึ้นนี้ว่าเป็นการปฏิวัติได้อย่างไร หากปราศจากการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้าง ในเรื่อง Animal Farm ภายหลังเหตุการณ์ที่บรรดาสัตว์ต่างๆ เชื่อว่าการปฏิวัติได้เกิดขึ้นแล้ว และการปฏิวัตินี้จะนำไปสู่ชีวิตที่ดีขึ้นกว่าเดิม เป็นชีวิตที่ไร้ซึ่งการขูดรีดจากมนุษย์ผู้ที่ไม่เคยทำงานอะไรเลย
ศาลตรวจเงินแผ่นดินท้องถิ่นของประเทศฝรั่งเศส
ในระบบกฎหมายฝรั่งเศส นอกจากการแยกระบบตุลาการระหว่าง การพิจารณาคดีปกครอง (juridiction administrative) ออกจาก การพิจารณาคดีทั่วไปหรือระบบศาลยุติธรรม (juridiction judiciaire) แล้ว ภายในกระบวนการยุติธรรมทางปกครองเองยังมีการแยก กระบวนการยุติธรรมทางปกครองทั่วไป ซึ่งอยู่ในอำนาจพิจารณาคดีของศาลปกครองทั้งสามชั้นศาล ออกจาก กระบวนการยุติธรรมทางการคลัง (juridiction administrative financière)
Les associations humanitaires sont-elles des institutions?
Quel intét peut-on avoir, lorsque l'on étudie les associations humanitaires issues principalement de la vague des « French doctors », à se rérer à une théorie d'un auteur de la fin du XIXème et du début du XXème siècle, en l'occurrence Maurice Hauriou ?

PUBLIC-LAW.NET RSS URL


 
     
 

www.public-law.net ยินดีรับพิจารณาบทความด้านกฎหมายมหาชน โดยผู้สนใจสามารถส่งบทความผ่านทาง wmpublaw@public-law.net
ในรูปแบบของเอกสาร microsoft word (*.doc) เอกสาร text ข้อความล้วน (*.txt)ลิขสิทธิ์และความรับผิดตามกฎหมายของบทความที่ได้รับการเผยแพร่ผ่านทาง www.public-law.net นั้นเป็นของผู้เขียน ขอสงวนสิทธิ์ในการนำบทความที่ได้รับการเผยแพร่ไปจัดพิมพ์รวมเล่มเพื่อแจกจ่ายให้กับผู้สนใจต่อไป ข้อมูลทั้งหมดที่ปรากฏใน website นี้ยังมิใช่ข้อมูลที่เป็นทางการ หากต้องการอ้างอิง โปรดตรวจสอบรายละเอียดจากแหล่งที่มาของข้อมูลนั้น

จำนวนผู้เข้าชมเวบ นับตั้งแต่วันที่ 1 มีนาคม 2544